Verstopt oor of oor dicht: oorzaken en wat je eraan kunt doen

Een verstopt oor of een oor dat dichtzit is vervelend. Geluiden klinken gedempt, het voelt alsof er watten in je oor zitten en soms komt er oorpijn, suizen of lichte duizeligheid bij. Meestal is de oorzaak onschuldig: oorsmeer, water, een verkoudheid of drukverschil. Soms is het een signaal om direct de huisarts te bellen. In dit artikel lees je welke oorzaken er zijn, hoe je ze herkent en wat je zelf kunt doen.

Verstopt oor door oorsmeer

De meest voorkomende oorzaak van een dicht oor is een ophoping van oorsmeer. Oorsmeer beschermt je gehoorgang en schuift normaal vanzelf naar buiten. Soms gaat dat mis: het hoopt zich op, wordt harder en sluit de gehoorgang gedeeltelijk of helemaal af. Dat merk je aan:

• doffer horen of een dof geluid;
• een vol of drukkend gevoel;
• suizen of een echo van je eigen stem;
• soms lichte oorpijn of jeuk.

Wattenstaafjes maken het meestal erger, omdat ze het oorsmeer dieper de gehoorgang in duwen. Hoe zo’n prop ontstaat en wat je doet als hij eruit valt, lees je in oorsmeerprop: oorzaken en klachten.

Water in je oor

Water in je oor is een veelvoorkomende oorzaak van een tijdelijk dicht oor, vooral na zwemmen of douchen. Zit er al wat oorsmeer in je gehoorgang, dan kan het water daarachter blijven hangen, of zwelt het oorsmeer op tot een prop. Je oor zit dan ineens dicht en je hoort tijdelijk minder.

Kantel je hoofd naar de kant van het natte oor, trek je oorschelp voorzichtig iets omhoog en naar achteren en beweeg je kaak. Meestal loopt het water er dan uit. Blijft je oor na het zwemmen pijnlijk of jeukt het, dan kan het een ontsteking van de gehoorgang zijn; lees daarover zwemmersoor en oorpijn na zwemmen. Wil je water voortaan buiten houden, dan helpen zwemdoppen op maat.

Oor dicht na een verkoudheid

Een dicht oor bij een verkoudheid, griep of bijholteontsteking komt veel voor. De buis van Eustachius, het buisje tussen je neus-keelholte en je middenoor, raakt dan verstopt door slijm of zwelling. Daardoor kan de druk achter je trommelvlies niet goed meer bijtrekken. Je merkt een dicht gevoel, ploppende of krakende geluiden en soms lichte oorpijn.

Meestal gaat het vanzelf over als de verkoudheid zakt. Dit probleem zit achter het trommelvlies, dus met oorsmeer verwijderen los je het niet op. Wat je zelf kunt doen, staat verderop bij zelfzorg.

Dicht oor door drukverschil bij vliegen of duiken

Bij het dalen van een vliegtuig stijgt de luchtdruk in de cabine. Je middenoor moet die druk via de buis van Eustachius bijhouden. Lukt dat niet snel genoeg, bijvoorbeeld omdat je verkouden bent, dan wordt je trommelvlies naar binnen gedrukt. Dat voelt als een dicht oor en kan flink pijn doen. Hetzelfde gebeurt bij duiken naar de bodem van het diepe bad of in open water.

Slikken, geeuwen, kauwen en voorzichtig klaren helpen de druk te vereffenen. Meestal trekt het binnen een paar uur bij. Vlieg je vaak en heb je veel last van drukgevoel, lees dan wat vliegoordoppen wel en niet kunnen doen. Meer over klaren, vliegen met kinderen of een verkoudheid en wanneer je de huisarts belt, lees je in oorpijn en drukverschil bij vliegen. Ze kunnen het drukgevoel verminderen, maar pijn die in je middenoor ontstaat, nemen ze niet altijd weg.

Middenoorontsteking en slijmoor

Bij een middenoorontsteking zit er een ontsteking achter het trommelvlies, vaak na een verkoudheid. Je oor voelt dicht, doet pijn en je kunt koorts hebben. Soms scheurt het trommelvlies een klein stukje en loopt er vocht of pus uit je oor. Het komt vooral bij kinderen voor en gaat meestal binnen een paar dagen vanzelf over.

Bij slijmoor blijft er slijm achter het trommelvlies zitten, zonder ontsteking. Je oor voelt vol en je hoort slechter, meestal zonder veel pijn. Volgens Thuisarts gaat slijmoor meestal vanzelf over binnen 3 tot 6 maanden. Hoor je na 6 maanden nog slecht of worden de klachten erger, ga dan naar je huisarts.

Plotsdoofheid: plotseling veel slechter horen

Soms zit een oor niet dicht door iets in de gehoorgang, maar hoor je ineens veel slechter doordat er iets in je binnenoor of gehoorzenuw misgaat. Dat heet plotsdoofheid. Het gebeurt meestal aan één kant, binnen enkele uren tot dagen, en voelt vaak als een dicht of vol oor, soms met suizen of duizeligheid.

Hoe oordopjes kunnen zorgen voor een verstopt oor

Draag je regelmatig oordopjes, earbuds of gehoorbescherming, dan kan oorsmeer zich sneller ophopen. De dopjes houden de natuurlijke afvoer tegen en kunnen oorsmeer dieper duwen. Dat speelt vooral bij dagelijks of langdurig gebruik, zoals bij slaapdopjes of muziekoordopjes. Een periodieke controle van je oren helpt dan. Of oordopjes verder kwaad kunnen, lees je in zijn oordopjes slecht voor je oren?

Wat kun je zelf doen bij een dicht oor?

Heb je geen alarmsignalen? Dan kun je het volgende doen, afhankelijk van de oorzaak. Het advies over oorsmeer komt van Thuisarts.

1. 1Oorsmeer: maak het zacht met lauw water of olijfolie. Sproei 5 dagen lang 1 keer per dag met de douchekop 3 seconden langzaam stromend lauw water in je oor, met je dichte oor naar boven. Of druppel 5 dagen lang 2 keer per dag 5 druppels lauw water in je oor en blijf daarna 2 minuten zo zitten. Of gebruik olijfolie: druppel 2 à 3 keer per dag een paar druppels in je gehoorgang. Volgens KNO-arts dr. Jan Rombout wordt het oorsmeer daarmee meestal sneller zacht. Oordruppels van de drogist zijn niet nodig: er is niet genoeg onderzoek of ze helpen. Zit je oor vaak dicht, dan mag je voorzichtig spoelen met een ballonspuit met lauw water.
2. 2Verkoudheid: spoel je neus. Spoelen met zout water (1 eetlepel keukenzout op 1 liter lauw water) kan helpen. Neusdruppels met xylometazoline raadt Thuisarts bij een dicht oor af.
3. 3Verkoudheid of drukverschil: slikken, geeuwen en kauwen. Daarmee gaat de buis van Eustachius even open. Kauwgom of een snoepje helpt, zeker tijdens het dalen van een vliegtuig.
4. 4Voorzichtig klaren. Knijp je neus dicht, sluit je mond en blaas heel zachtjes tot je een klikje in je oren voelt. Doe het rustig en een paar keer, nooit met kracht, en stop als het pijn doet.
5. 5Blijf van je gehoorgang af. Geen wattenstaafjes, geen oorkaarsen en niet zelf proberen hardnekkig oorsmeer weg te halen. Hoe je je oren wel veilig schoonhoudt, lees je in oren schoonmaken en zelf oorsmeer verwijderen.

Spoel of druppel niet zelf als je oorpijn, buisjes of een gaatje in je trommelvlies hebt.

Wanneer naar de huisarts?

Bel direct je huisarts, buiten kantoortijd de huisartsenpost, als:

• je plotseling niet meer of veel slechter hoort met één of beide oren;
• je veel oorpijn hebt met koorts, of je ziek voelt;
• er vocht, pus of bloed uit je oor komt;
• je duizelig bent.

Maak op een werkdag een afspraak bij je huisarts als je oor na 5 dagen zelfzorg nog dicht zit, als je pijn of jeuk hebt, of als je buisjes of een gaatje in je trommelvlies hebt.

Oorzaak, herkenning en wat je doet op een rij