Tinnitus: welk geluid hoor jij?

Tinnitus, of oorsuizen, is het horen van geluid zonder dat er een geluidsbron is: een piep, suis, brom, zoem of klop. Meestal ontstaat het doordat je hersenen het signaal versterken voor toonhoogtes waarvoor je oor minder input geeft, bijvoorbeeld na lawaaischade. Naar schatting twee miljoen Nederlanders hebben het.

Er is geen verschil: tinnitus is de medische naam, oorsuizen het Nederlandse woord. Beide betekenen dat je geluid hoort zonder dat er een geluidsbron is, of het nu piept, ruist, bromt of klopt.

Hoor je regelmatig een piep, ruis of bromtoon die niemand anders hoort, dan heb je tinnitus. Met de tinnitustest op deze pagina zoek je uit welk geluid het best past. Een huisarts of audiologisch centrum kan je gehoor en de tinnitus daarna nauwkeurig meten.

Een korte piep van een paar seconden die vanzelf wegzakt, is heel gewoon en onschuldig. Hoor je de piep na een concert, festival of harde knal, dan zijn je oren overbelast: gun ze rust. Blijft de piep, of hoor je tegelijk slechter aan één kant, bel dan dezelfde dag je huisarts.

Bij iedereen anders. De meest voorkomende vorm is een hoge piep of fluittoon. Andere mensen horen sissen, ruisen, brommen, zoemen, klikken of een kloppend geluid op de hartslag. Op deze pagina kun je alle soorten beluisteren en met de tinnitustest zoeken welk geluid het best past.

De bekendste oorzaak is lawaaischade door concerten, festivals, werk of een harde koptelefoon. Ook ouder worden, een prop oorsmeer, een verkoudheid, stress, spanning in kaak of nek, sommige medicijnen en de bloedvaten rond het oor kunnen meespelen. Vaak is er niet één oorzaak aan te wijzen.

Een medicijn dat tinnitus geneest bestaat (nog) niet. Wel is de oorzaak soms te behandelen, zoals oorsmeer, een ontsteking of vocht achter het trommelvlies. Bij blijvende tinnitus helpen goede uitleg, een hoortoestel bij gehoorverlies en begeleiding vanuit een audiologisch centrum, zoals cognitieve gedragstherapie. Een zacht achtergrondgeluid kan daarnaast in het dagelijks leven prettig zijn. Zo neemt de hinder bij de meeste mensen duidelijk af.

Tijdelijke tinnitus na een harde avond verdwijnt meestal binnen een dag. Ook tinnitus door een verkoudheid of oorsmeer trekt vaak weg zodra de oorzaak weg is. Heb je het langer dan drie maanden, dan spreken we van chronische tinnitus; die verdwijnt meestal niet helemaal, maar de hinder neemt bij de meeste mensen wel af.

Ja. Vooral tijdelijke tinnitus na hard geluid, na een verkoudheid of door oorsmeer kan ineens wegvallen zodra de oorzaak weg is. Ook chronische tinnitus kan per dag sterk wisselen of een tijd nauwelijks hoorbaar zijn. Komt hij terug na hard geluid, dan is dat een signaal om je oren beter te beschermen.

Ja. Nieuwe lawaaischade kan tinnitus luider maken of een nieuwe toon toevoegen. Ook stress en slaaptekort maken het vaak tijdelijk erger. Bescherm je oren daarom goed in hard geluid, bijvoorbeeld met oordoppen op maat.

Soms, vooral bij een kloppend of ruisend geluid op het ritme van je hartslag. Dan kunnen de bloeddruk of de bloedvaten rond het oor meespelen, bijvoorbeeld een vernauwing. Bij de meeste vormen van tinnitus is bloeddruk niet de oorzaak. Hoor je je hartslag in je oor, laat dit dan altijd nakijken door je huisarts.

Zit niet in volledige stilte, want dan valt het geluid juist op. Zet muziek niet hard om de tinnitus te overstemmen, draag geen oordoppen in rustige situaties en peuter niet met wattenstaafjes in je oor. En blijf niet zoeken naar wondermiddelen: een pil of supplement dat tinnitus geneest, bestaat (nog) niet.

Stress veroorzaakt tinnitus zelden alleen, maar maakt het geluid wel luider en opvallender. Ontspanning, beweging, een vast slaapritme en een zacht achtergrondgeluid helpen je brein het naar de achtergrond te schuiven. Blijft het je dagen beheersen, bespreek het dan met je huisarts; begeleiding zoals cognitieve gedragstherapie werkt bij veel mensen goed.

In een stille slaapkamer heeft je brein niets anders om op te letten, dus valt de tinnitus juist op. Een zacht achtergrondgeluid, zoals een ventilator, regen of zachte muziek, maakt het minder opvallend. In de module Stilte maakt tinnitus luider hoor je zelf het verschil.

Vaak is de oorzaak onschuldig, zoals oorsmeer, een verkoudheid of lawaai dat vooral aan één kant binnenkwam. Houdt het aan, laat het dan nakijken door je huisarts. Is het plotseling ontstaan en hoor je aan die kant ook slechter, bel dan dezelfde dag.

Je evenwichtsorgaan zit vlak naast het slakkenhuis in het binnenoor, dus klachten kunnen samen optreden, bijvoorbeeld bij de ziekte van Ménière of een ontsteking in het binnenoor. Heb je oorsuizen samen met (draai)duizeligheid, een vol gevoel of wisselend gehoor, ga dan naar je huisarts.

Dat hangt van de oorzaak af. Komt de ruis door een prop oorsmeer, dan verdwijnt hij vaak zodra het oor schoon is. Na een verkoudheid trekt hij meestal vanzelf weg. Is de ruis blijvend, dan helpt een zacht achtergrondgeluid om hem naar de achtergrond te krijgen.

Meestal wel. Een verkoudheid of middenoorontsteking kan onderdruk of vocht achter het trommelvlies geven, waardoor je geruis en een dof gevoel krijgt. Dat trekt vaak binnen een paar weken vanzelf weg. Duurt het langer, of krijg je oorpijn of koorts, ga dan naar je huisarts.

Altijd bij plotseling oorsuizen met slechter horen (bel dezelfde dag), bij een kloppend geluid op je hartslag, bij tinnitus aan één kant die niet overgaat, en bij duizeligheid, oorpijn of vocht uit het oor. En natuurlijk als het geluid je slaap of dagelijks leven sterk beïnvloedt.

Oordoppen genezen tinnitus niet, maar ze voorkomen wel dat het erger wordt doordat ze je oren beschermen tegen nieuwe lawaaischade. Draag ze in hard geluid, niet de hele dag in rustige situaties: dan wordt je gehoor juist gevoeliger en valt de tinnitus meer op. Met oordoppen op maat met filter, zoals de Custom Music, blijft muziek helder terwijl het volume veilig omlaag gaat.

Ja. Een prop oorsmeer kan een dof gevoel en geruis geven. Gebruik geen wattenstaafjes, want daarmee duw je het smeer dieper. Op onze locaties kun je oorsmeer laten verwijderen.

Er is geen vitamine of supplement waarvan bewezen is dat het tinnitus vermindert. Twijfel je aan een tekort, bijvoorbeeld aan vitamine B12, laat dat dan via je huisarts nagaan in plaats van zelf middelen te kopen.

Nee. De test helpt je het geluid te beschrijven en geeft inzicht en tips, maar vervangt geen onderzoek. Een koptelefoon of speaker geeft niet elke toonhoogte even goed weer, dus de gevonden frequentie is een benadering. Twijfel je of herken je een alarmsignaal, ga dan naar je huisarts.